Patty Golsteijn

Jaaa, een interview met Patty Golsteijn, systeemopsteller en coach. Toen ik haar mailde met mijn vraag voor een interview, zei ze: “yes, leuk, not my first rodeo”. Die relaxte houding is precies zoals ik Patty ken. Ze is enthousiast, vlot, vol levensvreugde, kleurrijk, doet waar ze blij van wordt, spreekt haar waarheid en eerlijk gezegd is ze gewoon best wel bad-ass. Ik denk dat Patty gewoon echt zichzelf is. “Maar goed, ik heb een hele weg nodig gehad om daar te komen.”

De omstandigheden waren niet altijd pretty – vaak nogal shitty – maar die zorgden wel voor een enorm bewustwordingsproces en persoonlijke groei. Laag voor laag liet Patty los wat niet meer bij haar paste. Er ontstond steeds meer ruimte om te vertrouwen op haar intuïtie, en uiteindelijk op het leven zelf.


Kickstart
Het verhaal begint in 2015 bij een opstelling in New York. Op dat moment heeft Patty haar vader acht jaar niet gezien. Haar opa is ongeneeslijk ziek; een tante heeft net gebeld om te zeggen dat het niet lang meer duurt. Patty woont dan al een aantal jaar in New York en besluit daar somehow om een familieopstelling te doen. Haar ouders werden opgesteld en de representant voor haar vader, die tegenover haar stond, sprak de woorden ‘I am your father’. “Nou, ik brak. Dat was een soort kickstart voor echt innerlijk werk. En ik besloot om mijn vader weer te gaan zien.”

Vlak daarna ontdekte Patty dat haar toenmalige relatie niet meer werkte. Ze besloot te scheiden en kwam terug naar Nederland. “Ik had geen geld, geen spullen. Ik had anderhalve koffer, dat was het. En ik voelde me zo vrij; ik was intens gelukkig.” Patty ging een tijdje in Rotterdam wonen, eerst bij een vriendin en toen in een eigen appartementje. Ze danste, kocht haar eerste nieuwe fiets, ontdekte zichzelf opnieuw, deed veel innerlijk werk en genoot. “Oh, wat een tijd was dat.” Ik zie haar stralen als ze vertelt, ze beleeft het weer opnieuw. “Het was alsof mijn hart al die tijd op een kiertje had gestaan. En toen ineens zo wam! – dat die deur openging. En er kwam een zee, een oceaan, aan liefde binnen.”


Levenskracht
Liefde is een woord dat Patty daarvóór nooit gebruikte. Maar vanaf dat moment kon ze de liefde voelen en begon haar levenskracht weer te stromen. Toch ging het leven niet bepaald gemakkelijker. “Spiritueel ontwaken is gewoon fucking intens. Achteraf gezien was het een enorme egodood.” In 2023 ging ze een flink stuk dieper, toen haar beide ouders kort na elkaar overleden. Dit leidde tot een burn-out, maar ze merkte dat ze zichzelf daarin veel beter kon dragen dan eerst.

Ze ging door alle pijn, verdriet, angst en boosheid – het was een ware rollercoaster. “Maar ik ging er veel bewuster doorheen dan vroeger, waardoor ik niet ben verzopen in het verdriet en in de heftigheid. Ik kon zien wat er speelde en besloot dat ik de dingen anders wilde doen dan mijn ouders. En hoe dichter zij bij de dood kwamen, hoe levendiger ik me voelde. Echt een lust for life.”


Het leven centraal
Sindsdien speelt het leven een grote rol voor Patty. Het is een vaak terugkerend thema in haar eigen werk – evenals de dood. Patty is systeemopsteller en coach en biedt haar eigen jaaropleiding Authentiek Opstellen aan. Een van de werkvormen die ze gebruikt zijn LIP-opstellingen, waarbij LIP staat voor life integration process. Bij een LIP-opstelling wordt de vraagsteller in zeven verschillende levensfasen opgesteld: het innerlijk ongeboren kind, het innerlijk kind, de innerlijke tiener, de volwassene, de rijpere volwassene, de ouderdom en de dood.

“Vanuit de innerlijke tiener kijk je naar wat jij van het leven wilt. Vanuit de volwassen plek vraag je je af: ‘wat wil het leven van mij?’. Ik heb zelf lang vanuit mezelf gekozen wat ík belangrijk vind, wat ík wil. Maar nu stel ik steeds meer het leven centraal.” Bij een LIP-opstelling legt Patty daarom nu steeds vaker een grote gele plaat in het midden neer, die symbool staat voor het leven en als een zon licht schijnt op deze vraag. Als ze het leven centraal stelt, wil ze niet alleen wat goed is voor zichzelf, maar ook wat goed is voor bijvoorbeeld de natuur en de mensen om haar heen.


Het laten ontstaan
Door zich te laten leiden door het leven, geeft Patty zich over aan iets wat groter is dan zijzelf. Dat zie je terug in haar manier van werken. Bij opstellingen werk je namelijk fenomenologisch: je verhoudt je tot dat wat zich aandient in het moment. En dat kan Patty echt heel goed. Wat me steeds opvalt als ik deelneem aan een opstelling of minifestival van Patty, is de ongedwongen sfeer en haar vermogen om de dingen gewoon te laten ontstaan. “Als ik een event organiseer, ben ik niet actief bezig met hoe ik mensen kan verbinden of een leuke middag kan verzorgen. Maar eerder: waar krijg ik zelf energie van? Wat lijkt mij nou tof? En dan ontvouwt het zich vanzelf.”

Ook haar jaaropleiding ontwikkelt ze niet; die ontvouwt zich vanzelf. Het is zo’n persoonlijk proces, dat laat zich niet vangen in een vaste vorm. “Wanneer ik strategisch denk, verkrampt mijn hele lichaam.” Zelfs haar nieuwsbrieven ontstaan vanuit een stream of consciousness. Op die manier blijft ze dicht bij zichzelf en bij wat haar energie geeft. Patty omschrijft het als een kracht die door haar lijf naar boven beweegt: een urge, een flow, een intuïtie. “Dat er iets in me opkomt en dat ik denk: ‘ooooh, dit!’” Juist vanuit die houding ontstaan de mooiste situaties, gesprekken en verbindingen.


Afleren
Hoe meer Patty het leven vertrouwt en laat ontvouwen, hoe minder ze vasthoudt aan ideeën over hoe het zou moeten. Inmiddels is ze volop aan het ‘deprogrammeren’: ze ontdoet en ont-wikkelt zichzelf van alle denkwijzen, overtuigingen, conditioneringen en systemen die haar niet meer dienen en in haar ogen niet kloppen. “We hebben zo veel constructen bedacht waarin we onszelf vastzetten. Denk aan tijd, regels, wetten, werk, geld. Het is bijna een kooi.”

Volgens Patty zie je dat overal terug. De manier waarop de wereld werkt, past niet bij onze natuur. “Ik woon in een flat met 146 appartementen, maar er is weinig onderling contact. We nemen het internet en sociale media overal mee naartoe en zijn op de hoogte van alles wat er gebeurt in de hele wereld, maar daar is ons zenuwstelsel helemaal niet op gebouwd. De mens is de enige soort die moet betalen om op aarde te wonen. Dat is toch allemaal bizar? Zodra je dat gaat doorzien, komt er ruimte en vrijheid.”

We hebben nog steeds te maken met systemen, maar dat accepteert Patty inmiddels. Ze navigeert zo veel mogelijk om het systeem heen of ze doet met het systeem mee op haar eigen manier. Daarnaast probeert ze mensen ervan bewust te maken dat ze andere keuzes kunnen maken – waar mogelijk, want in haar huidige werk als reïntegratiecoach komt ze veel mensen tegen voor wie dat niet vanzelfsprekend is. “Maar ik zie wel dat ons geloof in het systeem steeds meer afbrokkelt.”


Back to basics
De veranderingen van deze tijd bieden volgens Patty ook een mogelijkheid om dichter bij onze natuur te komen. Door bijvoorbeeld de opkomst van AI verandert straks de betekenis van werk. Misschien houden we in de toekomst veel meer vrije tijd over. Volgens Patty kunnen we dan meer terug naar hoe het was, naar de basis. We kunnen dan weer leren om de stiltes niet te vullen met scrollen op de telefoon, maar om weer verwondering te vinden in een plant die groeit.

Zelf begint ze nu al andere dingen waardevoller te vinden. Ze wil meer met haar handen werken en dingen doen die meer bij onze natuur passen. Zo wil ze een massagecursus volgen, leren pottenbakken, op naailes en het liefst wil ze een huis met een tuin, zodat ze zelf planten kan laten groeien. “Lekker met mijn handen in de Limburgse grond! Ja, echt back to basics, terug naar mijn geboortegrond, waar ik vandaan kom.”


Samenkomen
Back to basics betekent ook meer samen. Patty verlangt naar een gevoel van community, en die beweging zie je terug in haar werk. In haar opstellingsmiddagen werkt Patty steeds vaker met collectieve thema’s rondom de ervaringen van vrouwen in de patriarchale samenleving. Daarmee hangt samen dat ze momenteel voornamelijk vrouwen aantrekt. Dat zijn geen bewuste keuzes, maar bewegingen die vanzelf zijn ontstaan. Het lijkt erop dat mannen wat meer naar mannen toe mogen en vrouwen meer naar vrouwen toe mogen. “Als we elkaar straks wat beter begrijpen, kunnen de beide leefwerelden weer bij elkaar komen. Dat is mijn wens.”

Patty merkt dat het goed voelt voor vrouwen om in een veilige omgeving hun ervaringen met andere vrouwen te delen. Doordat ze zich herkennen in elkaars verhalen, wordt het gemakkelijker om trauma of pijn te dragen en te helen. “We hoeven niet langer te denken dat we het allemaal alleen moeten doen.”


Samen zijn
Sinds kort organiseert ze daarom vrouwentempels, waar ze met vrouwen samenkomt om gewoon te zijn en te doen waar ze op dat moment zin in hebben. “Gewoon samen zijn en leuke dingen doen. We hoeven niet alleen samen te komen om het over diepgaande, moeilijke traumashit te hebben.” Co-reguleren gebeurt vaak juist als je gewoon samen in dezelfde ruimte bent, zonder dat je veel met elkaar bezig bent.

Ook bij de vrouwentempels geeft Patty zich over aan wat er ontstaat. Ze organiseert alleen de datum, tijd en de plek. “Verder: geen verwachtingen. Als we allemaal in het gras gaan liggen, ook goed.” De vrouwen gaan vanzelf mooie dingen doen: ze dansen, tekenen mandala’s, liggen op een matje, maken kampvuurtjes, bedenken rituelen. Eten is een belangrijk en verbindend onderdeel van de vrouwentempels: iedereen neemt iets lekkers mee voor een potluck. “Het is zo simpel, weet je. Je kunt dit zelf ook. Je moet echt niet gaan zitten wachten tot ik wat organiseer.”


Het leven zelf
Hoe waardevol en belangrijk ze haar opstellingenwerk en jaaropleiding ook vindt, vaak is ze voor zichzelf ook gewoon even helemaal klaar met innerlijk werk. “Ja, want ik wil ook gewoon chillen!” En daar heeft ze eigenlijk vrij weinig voor nodig. “Het leven is zo fucking fascinerend eigenlijk. We hebben geen idee waar het naartoe gaat. We kunnen ons iedere dag laten verrassen door het leven.”

Een tijdje geleden vroeg haar zoontje: ‘mama, waarom leven we eigenlijk?’. “Uuh. Eerst stond ik met mijn bek vol tanden.” Toch kwam het antwoord al snel als vanzelf: “Waarom leven we? Om het leven zelf. Wat is de zin van het leven? Het leven zelf.”


Auteur: Dionne Hendriks